Kajsa Ollongren wil kiezers toegang tot stemlokaal ontzeggen na ‘gezondheidscheck’

De minister van Binnenlandse Zaken, Kajsa Ollongren (D66), is voornemens om een wetvoorstel door de Tweede Kamer te loodsen, waarin een aantal nieuwe regelingen voor de uitvoer van de Tweede Kamerverkiezingen worden gerealiseerd. De wet is geschreven met het doel de impact van het coronavirus te minimaliseren, maar kent ook een aantal regelingen die mogelijk bijdragen aan chaotische omstandigheden en het “weigeren van kiezers bij kieslokalen”, terwijl onduidelijk is op welke wijze geweigerde kiezers dan moeten stemmen. In de Tweede Kamer is men kritisch over de nieuwe plannen. Ook wil de minister dat kiezers een ‘gezondheidscheck’ afnemen.

De Tijdelijke wet van Ollongren heeft het doel om de methode van de verkiezingen voor de Tweede Kamer te wijzigen en loopt tot 1 juli 2021, waarna alle regelingen komen te vervallen. Een aantal van de wijzigingen zijn goed doordacht, maar ook is er nog onduidelijkheid over hoe kiezers, die na de gezondheidscheck worden geweigerd, dan alsnog hun stem uitbrengen. De ChristenUnie is kritisch over deze specifieke regeling en ziet de weging van de grondrechten ‘anders’. De partij van Kamerlid Van der Graaf diende dan ook een Amendement in waarmee het ‘weigeren van kiezers bij stemlokalen’ wordt geschrapt.

Daarnaast geeft Artikel 5 de burgemeester de bevoegdheid om tot 24 uur voorafgaand aan de verkiezingsdag ‘de locatie van een stemlokaal te wijzigen’ en komt daarmee ‘de eerder aangewezen locatie te vervallen’. Burgemeesters kunnen de locaties wijzigen als ”de omstandigheden in verband met het coronavirus daartoe nopen”. Dergelijke ‘last minute’ locatie wijzigingen moeten de burgemeesters vervolgens ‘online communiceren’ en tevens ‘een mededeling plaatsen bij de oude locatie’.

Natuurlijk zal een locatiewijziging, die zo kortstondig voor de verkiezingsdag wordt doorgevoerd, kunnen leiden tot chaotische scenes. Wellicht dat duizenden kiezers zich melden bij de verkeerde stemlokalen, en er vervolgens de brui aangeven wanneer zij erachter komen dat zij nog eens 5 minuten door de regen moeten wandelen. Kortom: deze regeling verdient extra aandacht. Wellicht dat de termijn moet worden verlengd naar ten minste 48 uur, om kiezers te tijd te geven kennis te nemen van de wijzigingen.

Ten slotte regelt de wet dat de personen aanwezig in het stemlokaal ‘een veilige afstand tot elkaar moeten behouden’, zoals in Artikel 9 staat. Ook wil Ollongren dat de ‘Nieuwe Wet Gezichtsbedekkendekleding’ niet geldt tijdens de verkiezingsdag, om daarmee ruimte te scheppen voor ‘het dragen van beschermende middelen’.